Search the Community

Εξήντα χρόνια μετά την ίδρυση της ελληνικής δημόσιας τηλεόρασης, η «Πρώτη Μετάδοση» ανασυνθέτει μυθοπλαστικά τα παρασκήνια μιας ταραγμένης περιόδου. Προτού η τηλεόραση γίνει το έπιπλο γύρω από το οποίο συγκεντρώθηκε για δεκαετίες η ελληνική οικογένεια, η έλευσή της υπήρξε ένα δύσκολο εγχείρημα με αβέβαιη κατάληξη. Η «Πρώτη Μετάδοση» του Σπύρου Δερβενιώτη μας μεταφέρει σε εκείνη τη στιγμή, όπου η εικόνα ετοιμαζόταν να εισβάλει για πρώτη φορά στα ελληνικά σπίτια και κανείς δεν μπορούσε ακόμη να προβλέψει πόσο βαθιά θα άλλαζε την ενημέρωση, την ψυχαγωγία, αλλά και την πολιτική κατάσταση εν γένει. Είναι η τρίτη φορά, τα τελευταία χρόνια, που ο Σπύρος Δερβενιώτης κάνει βουτιά στο παρελθόν για να ανασυστήσει μια εποχή τόσο κοντινή μας χρονικά, αλλά και τόσο μακρινή στις νέες γενιές. Το έπραξε με τη βιογραφία του λαϊκού μουσικοσυνθέτη και πατέρα του, Θόδωρου Δερβενιώτη, «Πάρε τα χνάρια που άφησα» (Τόπος, 2024). Το έπραξε και με τη βιογραφία του Θανάση Βέγγου σε κόμικς, στο «ΘΒ – Η γαλέρα της ζωής μου» (Μικρός Ήρως, 2025), σε σχέδια του Θανάση Πέτρου. Αυτή τη φορά, ανατρέχοντας σε βιβλία, απομνημονεύματα και μαρτυρίες, αλλά και πραγματοποιώντας προσωπικές συνεντεύξεις με ανθρώπους που έζησαν τα γεγονότα, ερευνά σε βάθος αυτή τη σχετικά άγνωστη ιστορία και τη μετατρέπει σε κόμικς, τοποθετώντας τη γέννηση της ελληνικής δημόσιας τηλεόρασης στο εκρηκτικό πολιτικό σκηνικό της δεκαετίας του 1960. Αυτή η μυθιστορηματική εξιστόρηση – την οποία προλογίζει η Ελένη Κυπραίου, η πρώτη παρουσιάστρια της Ελληνικής Τηλεόρασης – λειτουργεί ως παράθυρο στην Ελλάδα των 60s. Και αυτό γιατί η προσπάθεια για τη δημιουργία ενός εθνικού τηλεοπτικού δικτύου εξελίσσεται μέσα σε μια εξαιρετικά ταραγμένη περίοδο: εκλογές «βίας και νοθείας» του 1961, δολοφονία Λαμπράκη, κατάρρευση της κυβέρνησης Καραμανλή (και αυτοεξορία του τελευταίου στο εξωτερικό για 11 ολόκληρα χρόνια), παλατιανές μηχανορραφίες, Αποστασία, Ανένδοτος, Ιουλιανά και, τελικά, η πορεία προς τη δικτατορία του 1967. Με αυτά και μ’ εκείνα, η πρώτη τηλεοπτική εκπομπή πραγματοποιήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 1966, μόλις λίγους μήνες πριν από το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967. Σελίδα τη σελίδα, σε αυτή την πρωτότυπη έκδοση του Μικρού Ήρωα, παρακολουθούμε τη δραματοποιημένη αφήγηση μιας χώρας που άλλαζε, βαδίζοντας σταθερά – αλλά όχι αναπότρεπτα – προς το σκοτάδι της επταετούς δικτατορίας. Η «Πρώτη Μετάδοση», ζωντανεύοντας μια ολόκληρη εποχή με τα εξαιρετικά χρώματα της Αγγελικής Σαλαμαλίκη, είναι ένα ιστορικοπολιτικό θρίλερ που εκτυλίσσεται στα παρασκήνια. Πρωταγωνιστές του, πραγματικά και αναγνωρίσιμα πρόσωπα των οποίων οι «δυναστείες» εξακολουθούν, διά των απογόνων τους, να παραμένουν στο προσκήνιο της δημόσιας ζωής: ο Γεώργιος Παπανδρέου και ο γιος του Ανδρέας, ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, ο Κωνσταντίνος Γκλύξμπουργκ και οι γονείς του Παύλος και Φρειδερίκη κ.ο.κ. Παράλληλα, η δράση μας ταξιδεύει από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης στην πρωθυπουργική κατοικία στο Καστρί και από τα ανάκτορα του Τατοΐου στα Χανιά. Όλα ερευνημένα και τεκμηριωμένα μέχρι την τελευταία τους λεπτομέρεια (από τις κάμερες και τις πρώτες τηλεοράσεις, μέχρι τη «δουλειά μυρμηγκιού» ώστε να αποδοθούν με ακρίβεια τα λιγότερο φωτογραφισμένα πρόσωπα της περιόδου ή π.χ. τα γραφεία της εφημερίδας «Ελευθερία»). Εδώ έγκειται και η πρωτοτυπία του συγκεκριμένου έργου, καθώς έχουμε για πρώτη φορά ένα ελληνικό κόμικς που καταπιάνεται με τόση εμβρίθεια και μας ανασυστήνει μια περίοδο της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, την οποία συνηθίζουμε να αντιμετωπίζουμε σαν παρένθεση, αποκαλώντας την είτε «μετεμφυλιακή» είτε «προδικτατορική» – επιβεβαιώνοντας έτσι ότι στη συλλογική μας μνήμη κατέχει μια θέση στη σκιά τόσο του Εμφυλίου όσο και της δικτατορίας. Στο επίκεντρο της ιστορίας βρίσκεται ο Αναστάσιος Πεπονής, τότε διευθυντής του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας, μαζί με την ομάδα ανθρώπων που προσπάθησε να κάνει πραγματικότητα την ελληνική δημόσια τηλεόραση. Ο Δερβενιώτης παρουσιάζει την προσπάθειά τους ως αγώνα απέναντι σε πολιτικά συμφέροντα, γραφειοκρατικές δυσκολίες, οικονομικούς περιορισμούς και ανταγωνισμούς γύρω από τον έλεγχο ενός νέου και δυνητικά πανίσχυρου μέσου. Ο ίδιος ο δημιουργός έχει εξηγήσει ότι εκείνο που τον τράβηξε στην ιστορία ήταν ακριβώς η αντίληψη της τηλεόρασης ως δημόσιου αγαθού και η μάχη ώστε το νέο μέσο να αποκτήσει δημόσιο χαρακτήρα. Μια μάχη της οποίας η κατάληξη μόνο βέβαιη δεν ήταν, καθώς το νέο εγχείρημα αφενός δεχόταν τα πυρά όλου του πολιτικού φάσματος, αφετέρου εξαρχής διεκδικήθηκε σθεναρά από τα ιδιωτικά συμφέροντα. Στην εξίσωση πρέπει να προστεθεί και η καχυποψία των πανίσχυρων, τότε, εφημερίδων, που φοβούνταν το σπάσιμο του μονοπωλίου της ενημέρωσης. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι η «Πρώτη Μετάδοση» κυκλοφορεί σε μια εποχή όπου η τηλεόραση έχει χάσει το μονοπώλιο της κινούμενης εικόνας από το διαδίκτυο, τις πλατφόρμες streaming και τα κοινωνικά δίκτυα. Μοιάζει λοιπόν παράξενο να επιστρέφουμε σε μια εποχή 60 και 65 χρόνια πίσω, κατά την οποία η άφιξη της τηλεόρασης ισοδυναμούσε με τεχνολογική και κοινωνική επανάσταση. Ακριβώς αυτό όμως θέλει να μας θυμίσει το κόμικς: ότι τα μέσα επικοινωνίας δεν εμφανίζονται ποτέ σε πολιτικό κενό. Ακόμα κι αν η σημερινή τεχνολογία απέχει έτη φωτός από τη δεκαετία του 1960, το ποιος δημιουργεί, ελέγχει και έχει πρόσβαση στα μέσα επικοινωνίας, είναι ερωτήματα που παραμένουν επίκαιρα, ενώ η απάντηση σε αυτά εξακολουθεί να είναι αμιγώς πολιτική. Και το σχετικό link...

Το Gazzetta διάβασε το κόμικ «Η πρώτη μετάδοση» (Εκδόσεις Μικρός Ήρως), του Σπύρου Δερβενιώτη (σενάριο/σχέδιο) και της Αγγελικής Σαλαμαλίκη (χρώματα). Η τηλεόραση, το χαζοκούτι, το μαγικό κουτί, το γυαλί που εκπέμπει γαλάζιο φως και ατελείωτη ντόπα. Ναι, και δεν δέχομαι το κάπου ώπα! Το κυρίαρχο μέσο ενημέρωσης, ψυχαγωγίας, διασκέδασης, μάθησης, εκνευρισμού. Αν θέλετε βάλτε εισαγωγικά στις τέσσερις λέξεις και αφήστε την πέμπτη ως έχει. Και αν φαίνεται ότι μισούμε τον πομπό είναι γιατί μας απογοήτευσαν οι άνθρωποι και το περιεχόμενο που του έδωσαν. Εδώ, θα πρέπει να κάνουμε το απαραίτητο αστραπιαίο τίναγμα και να πούμε κάποια λόγια για το οικονομικό/πολιτικό σύστημα της χώρας. Η χειραγώγηση και η δημαγωγία ήταν, και είναι, σταθερός τρόπος επηρεασμού της κοινής γνώμης και μέθοδος υφαρπαγής της ψήφου του πολίτη. Την ίδια στιγμή η επιχειρηματική ελίτ ήθελε απερίσκεπτους και φρόνιμους καταναλωτές να επιβεβαιώνουν τα ψέματά της. Ε, ενώστε τώρα τα δύο με την τηλεόραση και έχετε τη σημερινή και χθεσινή εικόνα του μέσου. Επειδή, όμως, το τεχνολογικό αυτό προϊόν κάποτε είχε άξιους εκπροσώπους, αληθινούς δηλαδή δημοσιογράφους, άτομα με αρχές και μεράκι, εμείς θα παραμερίσουμε τον μηδενισμό μας και θα αναγνωρίσουμε την αγνή και αυθεντική προσπάθεια των πρωτοπόρων, αυτών που έδειξαν τον δρόμο, κι ας είχαν από το σημείο μηδέν ισχυρές πολιτικές, επιχειρηματικές, πιέσεις να αντιμετωπίσουν. Κάποτε, λοιπόν, ο Έλληνας είδε αυτό που διαβάσαμε εμείς στο κόμικ «Η πρώτη μετάδοση» (Εκδόσεις Μικρός Ήρως). Πίσω στα ταραγμένα χρόνια της μεταπολεμικής Ελλάδας Το κόμικ «Η πρώτη μετάδοση» μας πάει στα ταραγμένα, πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά, χρόνια της μεταπολεμικής Ελλάδα, εκεί στα 50’s και κυρίως στα 60’s. Το μετεμφυλιακό κράτος της Δεξιάς κυβερνούσε με αυταρχισμό και πρώιμες νεοφιλελεύθερες κυνικές πολιτικές. Οι πολιτικοί αντίπαλοι ήταν αποδυναμωμένοι ή εξοβελισμένοι (βλ. ΚΚΕ). Τα πάντα δείχνουν να αλλάζουν με τον Γεώργιο Παπανδρέου και την Ένωση Κέντρου. Η συντηρητική παράταξη χάνει την κυριαρχία μετά από πολλά χρόνια και το σύστημα, φανερό και κρυφό, εξουσίας πρέπει να αντιδράσει. Το Παλάτι καταλαβαίνει ότι δεν θα έχει κάποιον να συνεννοείται και ενεργεί υπονομευτικά. Η απάντηση, λοιπόν, στην αλλαγή είναι βία, νοθεία, ραδιουργίες, αποστασίες, επιχειρηματικές πιέσεις, κομματικοί φανατισμοί και κατευθυνόμενα πρωτοσέλιδα. Σε αυτό το χάος, που δείχνει ευγενικό και ασφαλές, αφού τα όπλα είναι παρά πόδα ή κρυμμένα, η απειλή για τη Δημοκρατία μένει ισχυρή και καλά καλυμμένη. Η εφεύρεση της τηλεόρασης δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη από τη χώρα μας. Οι διορατικοί, οι έξυπνοι, βλέπουν τις προοπτικές για εξυπηρέτηση του λαού. Οι πονηροί, οι ιδιοτελείς και οι εξαρτημένοι βλέπουν ένα πανίσχυρο μέσο πίεσης και εξασφάλισης-διεύρυνσης των προνομίων τους. Οι άλλες τέχνες, κυρίως ο κινηματογράφος του Φίνου, βλέπουν ένα εχθρό που θα τους πάρει τις… εικόνες. Εν μέρει είχαν δίκιο. Όλα αυτά προηγήθηκαν της πρώτης μετάδοσης και ήταν αυτά που σε μεγάλο βαθμό διαμόρφωσαν τον χαρακτήρα της σημερινής τηλεόρασης. Να θυμηθούν οι παλιοί, να μάθουν οι νέοι Το σενάριο/σχέδιο του Σπύρου Δερβενιώτη και τα χρώματα της Αγγελικής Σαλαμαλίκη ανασύρουν το ανάγλυφο μιας εποχής που δείχνει μακρινή ενώ δεν είναι. Η ζωντάνια των προσώπων, τα φωτεινά-καθαρά καρέ, οι λεπτομέρειες σε κινήσεις και τα λόγια που πλησιάζουν την κινηματογραφική αίσθηση ενός πολιτικού/κοινωνικού θρίλερ με την τηλεόραση στο επίκεντρο. Αντιγράφουμε από το δελτίο Τύπου: Η ιστορία της ελληνικής τηλεόρασης όπως δεν την έχετε ξαναδεί… «Πρέπει, θα πει Θέλω. Θέλω, θα πει Θέλουμε. Θέλουμε, θα πει το Πετυχαίνουμε.» Mε αυτά τα λόγια του τότε διευθυντή του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας, Αναστάσιου Πεπονή, ξεκίνησε στη χώρα μας η μάχη – γιατί μάχη ήτανε – για τη δημιουργία ενός εθνικού δικτύου τηλεόρασης και στην Ελλάδα. […] Η Πρώτη Μετάδοση είναι το δραματοποιημένο χρονικό της δημιουργίας της ελληνικής δημόσιας τηλεόρασης, και ταυτόχρονα η εξιστόρηση μιας εμβληματικής πολιτικής περιόδου που επηρέασε το ρου της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Μιας περιόδου έχει που φωτιστεί δυσανάλογα και σίγουρα απουσίαζε μέχρι σήμερα από μέσα μαζικής ψυχαγωγίας, όπως τα κόμικς. Ένα πραγματικό ιστορικοπολιτικό θρίλερ, σε σενάριο και σχέδιο του Σπύρου Δερβενιώτη (ΘΒ – Η γαλέρα της ζωής μου, Shark Nation) και χρώμα της Αγγελικής Σαλαμαλίκη (Η Μητρόπολη του Χρυσού, Monsieur Charlatan). Σας προτείνουμε, λοιπόν, να διαβάσατε αυτό το κόμικ. Οι μεγαλύτεροι θα θυμηθούν και οι νεότεροι θα μάθουν και ο σημερινός άνθρωπος θα γίνει λίγο πιο υποψιασμένος. * Το κόμικ το βρίσκετε σε όλα τα κεντρικά βιβλιοπωλεία και ΕΔΩ. Και το σχετικό link...

Ένα κόμικ φωτίζει την πολιτική συγκυρία πίσω από τη δημιουργία του ΕΙΡ. Σκίτσο του Σπύρου Δερβενιώτη για το κόμικ «Η πρώτη μετάδοση» (εκδ. Μικρός Ήρως). Στο κέντρο, ο διευθυντής του ΕΙΡ Αναστάσιος Πεπονής. Πίσω από την ίδρυση της τηλεόρασης στην Ελλάδα, ο δημιουργός προβάλλει όλο το ιστορικό πλαίσιο που οδήγησε σε αυτή την αλλαγή. «Έπεσα πάνω στο θέμα της γέννησης της ελληνικής τηλεόρασης, ψάχνοντας να βρω αν το “Αλάτι και πιπέρι” του αλησμόνητου Φρέντυ Γερμανού ήταν η πρώτη εκπομπή της», μας λέει ο Σπύρος Δερβενιώτης. Και όπως εξηγεί, μόλις έμαθε την πραγματική ιστορία της πρώτης τηλεοπτικής μετάδοσης, δεν υπήρχε τίποτε άλλο που να τον απασχολεί περισσότερο. Για τον σκιτσογράφο με τη μακρά παρουσία σε εφημερίδες και περιοδικά, όπως η «Ελευθεροτυπία», η «Πρώτη», η «Βαβέλ», το «9» και η «Γαλέρα», η εκπομπή αυτή αποτέλεσε την αφετηρία για το νέο του κόμικ «Η πρώτη μετάδοση» (εκδ. Μικρός Ήρως), που μόλις κυκλοφόρησε. Στόχος του ήταν να φωτίσει το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο γεννήθηκε η ελληνική τηλεόραση. «Ήταν στην κυριολεξία το πρωταρχικό κίνητρο. Ως θέμα, το πώς πρωτοεμφανίστηκε στην Ελλάδα η δημόσια τηλεόραση είναι ήδη ενδιαφέρον, γιατί ο πολύς κόσμος δεν το γνωρίζει. Αλλά η συνειδητοποίηση ότι αυτή η διαδικασία ξεκίνησε μέσα στην πολιτική συγκυρία της Αποστασίας του 1965 ήταν σαν ένα έτοιμο, δομημένο σενάριο, ένα πραγματικό πολιτικό θρίλερ που ήθελα να αποδώσω με πιστότητα και σεβασμό», σημειώνει. Σε ένα σύνολο 100 σελίδων, η ιστορική αναδρομή ξετυλίγεται μέσα από διαδοχικά καρέ, όπου τα πρόσωπα της εποχής, οι διάλογοι και οι πολιτικές εξελίξεις συνθέτουν το ιστορικό νήμα της πρώτης μετάδοσης της ελληνικής τηλεόρασης. Τα σχέδια του Σπύρου Δερβενιώτη και τα χρώματα της Αγγελικής Σαλαμαλίκη δίνουν στην ιστορία διαφορετικούς τόνους, από τις έγχρωμες σκηνές έως τα ασπρόμαυρα σκίτσα, ανασυνθέτοντας την ατμόσφαιρα μιας Αθήνας που βρίσκεται στα πρόθυρα μιας μεγάλης αλλαγής. Η αφήγηση κινείται εναλλάξ σε δύο άξονες. «Στον πρώτο άξονα βρίσκονται ο Αναστάσιος Πεπονής ως διευθυντής του ΕΙΡ και προϊστάμενος της ομάδας, ο Μιχάλης Γιαννακάκος, υπεύθυνος του εγχειρήματος, καθώς και οι τεχνικοί και οι άνθρωποι του προγράμματος, μεταξύ των οποίων η Ελένη Κυπραίου, ο Γιώργος Δάμπασης, ο Γιώργος Κάρτερ και ο Μίκης Ψαλίδας». Η ρήξη με τα Ανάκτορα Ο δεύτερος άξονας αφορά την πολιτική διαδρομή από τον σχηματισμό κυβέρνησης από την Ένωση Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου μέχρι τη ρήξη του πρωθυπουργού με τα ανάκτορα και τον τότε βασιλιά Κωνσταντίνο Β΄. Εκεί περιγράφονται και οι πρώτες συγκρούσεις του Ανδρέα Παπανδρέου με τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, που ήταν υπουργοί στην ίδια κυβέρνηση. «Η ρήξη με τα ανάκτορα οδήγησε στην Αποστασία και στα Ιουλιανά του ’65. Τον Σεπτέμβριο εκείνης της χρονιάς έγινε η δεύτερη πειραματική τηλεοπτική μετάδοση (σ.σ. η πρώτη έγινε το 1960)». Όλα αυτά δίνονται με δραματοποιημένο τρόπο, μέσα από ζωντανούς διαλόγους και σκηνές που εξελίσσονται στις πραγματικές τοποθεσίες όπου εκτυλίχθηκαν τα γεγονότα: στο Καστρί, στην Ένωση Φιλελευθέρων στη Χρήστου Λαδά, στα ανάκτορα (Τατοΐου, Ηρώδου Αττικού και τα θερινά του Μον Ρεπό), στα γραφεία του ΕΙΡ στη Ρηγίλλης, στην Αθήνα του ’60. Είναι, όπως λέει ο ίδιος, «μια οπτική και αφηγηματική ξενάγηση στον χώρο και τον χρόνο, με όχημα τα κόμικς». Η παρουσιάστρια του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας Ελένη Κυπραίου καλωσορίζει τους τηλεθεατές και με αυτό το καρέ κλείνει η ιστορία του κόμικ. Σημαντικό ρόλο παίζει το πού σταματά η ιστορική καταγραφή και πού αρχίζει η μυθοπλασία. «Η ιστορική έρευνα και τεκμηρίωση υπήρξε εξαντλητική, έως και εμμονική στη λεπτομέρειά της», εξηγεί ο δημιουργός του κόμικ, τονίζοντας ότι μυθοπλαστικά στοιχεία υπάρχουν μόνο στους διαλόγους μεταξύ των πρωταγωνιστών που μεταφέρουν τα ιστορικά πεπραγμένα. «Διάλογοι που είτε δεν έγιναν στην πραγματικότητα είτε δεν έχουμε τρόπο να γνωρίζουμε πώς ακριβώς έγιναν, αλλά που όσα “λένε” είναι ιστορικά ακριβή». Από τα πλέον σημαντικά δημιουργικά στοιχήματα για τον σκιτσογράφο ήταν η πιστή απόδοση ορισμένων πραγματικών χαρακτήρων. «Ανάμεσα σε πολυ-κινηματογραφημένους και πολυ-αποτυπωμένους χαρακτήρες, όπως οι πολιτικοί πρωταγωνιστές, υπήρξαν και μερικά πρόσωπα, κεντρικά στην αφήγηση, που λόγω περιορισμένης δημόσιας αποτύπωσης αποτέλεσαν αφηγηματικές και σχεδιαστικές προκλήσεις. Ένα από αυτά ήταν ο Πάνος Κόκκας, εκδότης της “Ελευθερίας”, που οι φωτογραφικές του αποτυπώσεις είναι ελάχιστες». Από πλευράς διαλόγων, η μόνη που πραγματικά τον δυσκόλεψε ήταν η Φρειδερίκη. «Η τακτική της να επικοινωνεί “πίσω από τις κουρτίνες” έκανε πραγματική πρόκληση την αφηγηματική αποτύπωση του τρόπου ομιλίας της», επισημαίνει. Το πρόγραμμα Η συζήτησή μας πηγαίνει στην τηλεόραση εκείνης της εποχής, που είχε διαφορετικές προτεραιότητες από τη σημερινή. Στο επίκεντρο του προγράμματος βρίσκονταν η μόρφωση και η καλλιέργεια, ενώ σύντομα προστέθηκαν η ψυχαγωγία και, κάτω από την επιφάνεια, η πολιτική ατζέντα. «Αλλά υπήρχε μια αίσθηση ότι “μπαίνουμε στα σπίτια των τηλεθεατών, πρέπει να είμαστε ευπρεπείς σαν να πηγαίνουμε πραγματική επίσκεψη”», υπογραμμίζει ο κ. Δερβενιώτης. Θα μπορούσε αυτή η ιστορία, που έλειπε μέχρι σήμερα από τα ελληνικά κόμικς, να συνδέσει τη νεότερη γενιά με το κομμάτι αυτό της τηλεοπτικής διαδρομής; «Το στοίχημα είναι να έρθουν σε επαφή οι νεότεροι αναγνώστες με την πολιτική μας ιστορία. Το μεγαλύτερο “σφάλμα” των σχετικών ιστορικών βιβλίων είναι ότι αφήνουν μια αίσθηση πως μιλούν σε ήδη μυημένους και ότι δεν χρειάζεται περισσότερη εξήγηση για τα γεγονότα της εποχής». Στο βιβλίο, λοιπόν, αυτό συστήνονται τα πάντα, «ώστε ο νέος αναγνώστης να τα μάθει σαν να έχουν μόλις συμβεί, μέσα από το πολύ ισχυρό μέσο οπτικής δραματοποίησης που είναι τα κόμικς». Και το σχετικό link...

Συναντήσαμε τον σκιτσογράφο Σπύρο Δερβενιώτη με αφορμή το νέο του κόμικς «Η πρώτη μετάδοση». Στις 23 Φεβρουαρίου συμπληρώθηκαν 60 χρόνια από τη μέρα που εγκαινιάστηκε η δημόσια τηλεόραση. Τα ταραγμένα ελληνικά 60s είχαν εκκινήσει με τις εκλογές βίας και νοθείας και τη δολοφονία Λαμπράκη και μέχρι τα μέσα της δεκαετίας είχε φτάσει η ώρα της Αποστασίας και των Ιουλιανών, που στην ουσία έστρωσαν το χαλί για την επταετία. Στο παρασκήνιο αυτών των εξελίξεων στηνόταν το εθνικό δίκτυο ραδιοτηλεόρασης, ήδη με καθυστέρηση σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης. Αυτή την περίοδο επέλεξε να φωτίσει ο Σπύρος Δερβενιώτης στο κόμικς «Η πρώτη μετάδοση» που μόλις κυκλοφόρησε – ο ίδιος υπογράφει το σενάριο και το σχέδιο και η Αγγελική Σαλαμαλίκη το χρώμα. Η ιδέα, όπως λέει ο σκιτσογράφος στη συνάντηση που είχαμε, ξεκίνησε αμέσως μετά την έκδοση του «ΘΒ – Η γαλέρα της ζωής μου», το κόμικς-πορτρέτο του Θανάση Βέγγου. Συζητώντας με τον εκδότη Λεωκράτη Ανεμοδουρά για το επόμενο εγχείρημα έπεσαν ιδέες για μια κόμικς-βιογραφία του Ανδρέα Παπανδρέου και για ένα πορτρέτο του Φρέντυ Γερμανού μέσα από τη θητεία του στο «Αλάτι και πιπέρι». Ψάχνοντας στοιχεία για τη θρυλική εκπομπή ο Σπ. Δερβενιώτης κατέληξε στην πρώτη μετάδοση της ελληνικής τηλεόρασης. «Ήταν ένα στόρι κρυμμένο σε κοινή θέα» λέει. Μια αφήγηση της Ελένης Κυπραίου ήταν αρκετή για να τον κάνει να πάρει την απόφαση. «Κρυβόμασταν για να μη μας βρουν οι αποστάτες» είχε πει η πρώτη τηλεπαρουσιάστρια της ελληνικής τηλεόρασης. «Αυτό συνέβη σε ένα καμαράκι στη Ρηγίλλης. Μόλις το άκουσα είπα: “Αυτό θα κάνουμε”!» λέει ο σκιτσογράφος. Έρευνα σε βάθος Ξεκίνησε έτσι μια μεγάλη έρευνα που περιλαμβάνει επιτόπια έρευνα, αρχειακό υλικό εφημερίδων, γραπτές και προφορικές μαρτυρίες. «Χτύπησα κάθε πόρτα, άνοιξα κάθε καπάκι, ξέθαψα κάθε πτώμα, όπως λένε» εξηγεί. Πρόσωπο-κλειδί της ιστορίας ήταν ο τότε διευθυντής του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας Αναστάσιος Πεπονής. «Δεν ήξερα καν αν έχει απογόνους. Ψάχνοντας βρήκα την κόρη του Αναστασία. Εκείνη με έφερε σε επαφή και με τον γιο του Γιάννη – αμφότεροι κάνουν επιστημονικές καριέρες στην Αμερική. Ήταν και οι δύο πολύ πρόθυμοι να μου μιλήσουν και να μου δώσουν υλικό από το αρχείο του πατέρα τους, κυρίως το βιβλίο που είχε γράψει ο ίδιος ο Πεπονής, το “Τα γεγονότα και πρόσωπα, 1961-1981”, στο οποίο υπάρχει μια πολύ λεπτομερής αφήγηση εκείνων των χρόνων» λέει. Έπειτα εντόπισε την Ελένη Κυπραίου στην Αίγινα όπου ζει, καθώς και τον Γιώργο Δάμπαση που επίσης ανήκε στην πρώτη εκείνη ομάδα. Από τον Αλέξη Κωστάλα, που ήταν η πρώτη πρόσληψη στην τηλεόραση του ΕΙΡ, έμαθε διάφορες ιστορίες από το στούντιο εκείνων των ημερών τις οποίες ενσωμάτωσε στην αφήγηση. Ο Σπ. Δερβενιώτης κι εδώ όπως και σε όλα τα κόμικς αλλά και στο βιβλίο που έγραψε πριν από λίγα χρόνια για τον συνθέτη πατέρα του Θόδωρο Δερβενιώτη («Πάρε τα χνάρια που άφησα», εκδ. Τόπος) κάνει σε βάθος έρευνα για την εκάστοτε εποχή. «Να ξεκαθαρίσω μια παρεξήγηση. Δεν κάνω έρευνα για να κάνω το έργο. Κάνω το έργο για να κάνω έρευνα. Κάθε φορά ψάχνω την ευκαιρία. Η έρευνα που έκανα για την “Πρώτη μετάδοση” φτάνει σε εξωπραγματικά επίπεδα, από την άποψη ότι αρκετά πράγματα δεν χρειαζόταν να τα ψάξω τόσο. Για παράδειγμα, εντόπισα πού ήταν τα γραφεία της εφημερίδας “Ελευθερία”, πώς ήταν απέξω και πώς ήταν και από μέσα. Πράγματα που δεν βρίσκονται εύκολα και χρειάστηκε να μου εξηγήσει ο δημοσιογράφος Δημήτρης Κουμπιάς, ο οποίος εργαζόταν τότε στην “Ελευθερία”. Όταν τον ρώτησα αν είχε φωτογραφίες από τα γραφεία, μου είπε ότι ήταν πιο εύκολο να τα σχεδιάσει. Έτσι μου έκανε σχεδιάγραμμα δύο περιόδων της εφημερίδας» εξηγεί. Στο πλαίσιο της έρευνας βρέθηκε στο Καστρί, στην οικία της οικογένειας Παπανδρέου. Ο κήπος όπου ο Γεώργιος και ο Ανδρέας Παπανδρέου συναντούν τον Πεπονή απεικονίζεται στο κόμικς όπως είναι μέχρι σήμερα, ακόμη και το τραπεζάκι γύρω από το οποίο πίνουν τον καφέ τους. Όσο απαιτητικό ήταν να αποδοθούν τα έπιπλα και τα κτίρια της εποχής, που πλέον έχουν αλλάξει χρήση, άλλο τόσο δύσκολη ήταν η δουλειά που έπρεπε να γίνει με τα πρόσωπα. «Είχαμε τα πολύ εύκολα, τους γνωστούς πρωταγωνιστές, που είναι χιλιοφωτογραφημένοι και χιλιοκινηματογραφημένοι. Σε αυτή την περίπτωση έχεις χιλιάδες Παπανδρέου για να διαλέξεις. Η δυσκολία προκύπτει με όσους δεν έχουν αφήσει φωτογραφίες όπως ο εκδότης της “Ελευθερίας” Πάνος Κόκας» αναφέρει. Κι αν στην αποτύπωση των μορφών μπορεί κανείς να χρησιμοποιήσει τις φωτογραφίες, με το σενάριο τι γίνεται; Πόσο σίγουρος μπορεί να είναι κάποιος ότι ο Γεώργιος Παπανδρέου ή ο διάδοχος του θρόνου είπαν όσα αναφέρονται σε αυτό; «Είναι κάτι που μου προκαλεί άγχος, γιατί νιώθω την ευθύνη απέναντι στα πραγματικά πρόσωπα. Οφείλει κανείς να είναι προσεκτικός, να μην αδικήσει, να μην παρερμηνεύσει κάποιον. Η τέχνη μας είναι επιδραστική όχι επειδή είμαστε εμείς επιδραστικοί αλλά το μέσο στο οποίο την κάνουμε. Η εντύπωση που θα μείνει στον πολύ κόσμο για τους ανθρώπους αυτούς είναι εκείνη που θα δώσουμε εμείς. Σκεφτείτε ότι ο Χριστός για τους περισσότερους θα είναι πάντα ο Πάουελ του Τζεφιρέλι» σημειώνει. Συμπληρώνει ότι ο πιο δύσκολος χαρακτήρας ήταν η Φρειδερίκη, γιατί δεν υπάρχουν μαρτυρίες σχετικά με το πώς μιλούσε. «Τα απομνημονεύματά της είναι απλώς ένα χρονικό τύπου “στις 5.30 ήπια τσάι με τον πρέσβη, στις 7.30 βγήκα στον κήπο”. Οι τηλεοπτικές συνεντεύξεις της ήταν ελάχιστες και κάποιες στα αγγλικά. Εκεί ξεκίνησα από το μηδέν. Λίγο από το φωτογραφικό υλικό και με κάποιες μαρτυρίες αμφιβόλου γνησιότητας προσπάθησα να μαντέψω πώς φαίνονταν και σαν ζευγάρι με τον Παύλο. Πώς μιλούσαν μεταξύ τους. Αν μιλούσαν, δηλαδή. Ρώτησα κάποια στιγμή έναν βασιλόφιλο αν τη στιγμή που ντύνεται ο βασιλιάς μπορούσε να μπει η βασίλισσα στο δωμάτιο, ποιο ήταν το πρωτόκολλο». Δεν ήθελαν την τηλεόραση Συζητάμε για το κλίμα που επικρατούσε την εποχή που στηνόταν το τηλεοπτικό δίκτυο. «Η κυβέρνηση αποτελούνταν από τρεις αντίρροπες δυνάμεις, τους δεξιούς, τους κεντρώους και τους αριστερούς. Κάθε εφημερίδα είχε ένα άλογο κούρσας δικό της. Γι’ αυτό φτάσαμε άλλωστε και στην Αποστασία, γιατί ήταν πολύ λεπτή η συγκολλητική κόλλα» λέει. Όπως εξηγεί, καμία από αυτές τις δυνάμεις δεν ήθελε την τηλεόραση. «Έγινε γιατί έπρεπε να γίνει, το είχε ήδη όλος ο κόσμος. Ωστόσο, κλοτσούσαν την μπάλα όσο πιο μακριά μπορούσαν, ενώ πρώτη μέριμνα ήταν σε ποιο ιδιωτικό συμφέρον θα δώσουν το φιλέτο. Εκτός από τον Τόμσον και τον Ωνάση που αναφέρω ήταν πολλοί άλλοι, μεταξύ αυτών και ο Σκούρας της 20th Century Fox αλλά και η ιταλική RAI» σημειώνει. Οι εφημερίδες επίσης δεν ήθελαν την τηλεόραση από φόβο ότι θα τους έκοβε φύλλα. Παραφράζοντας μια προ τριετίας περιβόητη ατάκα του πρωθυπουργού, την απευθύνω ως ερώτηση στον σκιτσογράφο: «Τον δεκαεπτάχρονο τι τον νοιάζει τι έγινε το 1963 ή το 1965;». Ο Σπ. Δερβενιώτης απαντά: «Τα 17χρονα έχουν μάθει κάποια πρόσωπα μόνο από τα memes τους. Μέσα από το “ΠΑΣΟΚ το Ορθόδοξο” και το “επί Ανδρέα είχαμε αυτό και αυτό” το παρελθόν έχει περάσει νοσταλγικά, λίγο αθώα, λίγο παιχνιδιάρικα. Ο Ανδρέας Παπανδρέου και ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης κάποτε υπήρξαν νέοι, ήταν μέλη του ίδιου κόμματος και, ας πούμε, η ζωή τούς χώρισε σε αντίπαλα δέη. Ε, αυτό οι 17χρονοι το έχουν δει στο “Harry Potter”, στο “Twilight” και στο “Star Wars”. Σε αυτή την ιστορία θα αναγνωρίσουν όσα τους έλεγαν οι παππούδες τους αλλά δεν είχαν κανένα ενδιαφέρον να μάθουν» αναφέρει. ΜΜΕ, social media και ΑΙ Την εποχή εκείνη οι εφημερίδες ήταν παντοδύναμες, γιατί ήταν το μόνο μέσο ενημέρωσης, μαζί με το ραδιόφωνο. Όλοι περίμεναν να ξημερώσει για να μάθουν από τα πρωτοσέλιδα τι είχε γίνει. Σήμερα τι ρόλο παίζουν; «Είναι πλέον ο τελευταίος τροχός της αμάξης, όσον αφορά την είδηση. Εκτός αν θεωρήσουμε ότι τα σάιτ είναι η ηλεκτρονική εκδοχή της εφημερίδας – δεν είναι όμως αυτό που λέγαμε τότε “εφημερίδα”. Πλέον οι εφημερίδες είναι ηλεκτρονικά μέσα που κάνουν και μια εκτύπωση κάθε μέρα για την τιμή των όπλων. Έχει θεωρητικά το κύρος ενός Μέσου, που έχει την πολυτέλεια του χρόνου, αλλά πλέον δεν έχει τα μέσα για να κάνει αυτή την καταγραφή όπως πρέπει. Παλιά έστελναν ανταποκριτές στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα ή είχαν δικούς τους ανθρώπους να πηγαίνουν να παίρνουν την είδηση. Τώρα, ΑΠΕ (Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων) και άγιος ο Θεός» απαντά ο σκιτσογράφος. Σχετικά με τον σημερινό ρόλο της τηλεόρασης λέει ότι έχει εξελιχθεί σε μενού πολλών επιλογών. «Έχει γίνει λίγο πλατφόρμα, μπορείς πλέον να βλέπεις και διαδικτυακά, οπότε δεν έχει πια την κυριαρχία στο σαλόνι όπως παλιά ούτε και την πρωτοκαθεδρία στις συνειδήσεις». Στην ερώτηση αν τα reels έχουν κερδίσει ζωτικό χώρο από την τηλεόραση απαντά: «Ναι. Αυτό έχει ξεκινήσει από τις εκπομπές του Κώστα Μυλωνά. Η Trash TV ήταν το πρώτο δείγμα ότι ο καθένας μπορούσε να βαφτιστεί δημοσιογράφος ή παρουσιαστής. Ο Κώστας Μυλωνάς του σήμερα μπορεί απλώς να πάρει ένα κινητό και να σολάρει. Θα έλεγα ότι αυτό είναι ταυτόχρονα παρακμή και μετεξέλιξη των blogs, τότε που για πρώτη φορά αμφισβητήθηκε η μονοκαθεδρία των Μέσων». Η κουβέντα στρέφεται στα κόμικς την εποχή της τεχνητής νοημοσύνης. Στην ερώτηση αν είναι θετική εξέλιξη ή λειτουργεί ανασταλτικά απαντά: «Το ΑΙ είναι ακόμη φρέσκο και άτεχνο. Δεν πιστεύω ότι αυτή τη στιγμή είναι πρόβλημα. Όπως συνέβη και με το Photoshop, έτσι και το ΑΙ κάποια στιγμή μπορεί να γίνει βοηθός, ωστόσο θα καθορίσει και την αισθητική του Μέσου. Δείτε τι συνέβη με τα ψηφιακά εφέ στον κινηματογράφο. Οι θεατές πλέον έγκωσαν στο ψεύτικο και οι εταιρείες ξαναγυρνούν στα χειροποίητα εφέ. Δεν σε φέρνει στην αίθουσα το ψεύτικο». Τα κόμικς σήμερα Συζητάμε για την άνθηση των κόμικς που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια. Ο Σπ. Δερβενιώτης λέει ότι χάρη στον πολλαπλασιασμό των διοργανώσεων ένας καλλιτέχνης μπορεί πολύ πιο εύκολα να έρθει σε επαφή με το κοινό. «Δεν χρειάζεται καν να έχει επαφή με εκδοτικό οίκο ή κάποιο περιοδικό όπου κάποτε μπορεί να έβαζε τέσσερις σελίδες μια φορά στην καριέρα του. Έχει ένα μέρος που μπορεί να συναντήσει το κοινό του δύο τρεις φορές τον χρόνο. Και αυτό του δίνει και το κίνητρο για να παράγει μία ή δύο φορές τον χρόνο ένα πλήρες έργο, ξέροντας ότι πρέπει να έχει κάτι καινούργιο σε κάθε διοργάνωση» εξηγεί. INFO Το κόμικς «Η πρώτη μετάδοση» του Σπύρου Δερβενιώτη κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως. Και το σχετικό link...

Αποκλειστική προδημοσίευση του νέου κόμικ του Σπύρου Δερβενιώτη που μας γυρίζει 60 χρόνια πίσω, στην πρώτη εκπομπή της ελληνικής τηλεόρασης. Ο δημιουργός μιλάει στον Παναγιώτη Μένεγο για την έρευνά του, την ισορροπία μεταξύ ιστορικής ακρίβειας και δημιουργικής ελευθερίας αλλά και τον ρόλο της τηλεόρασης στην εποχή των reels. Είχε γίνει μια δοκιμαστική μετάδοση πριν κάποια χρόνια, έξι για την ακρίβεια. Είχαν γίνει πολλές συζητήσεις, εξαντλητικά πολλές συζητήσεις, που φυσικά αφορούσαν τον έλεγχο αυτού του νέου φρούτου. Όλοι αντιλαμβάνονταν πόσο δυνατό θα ήταν, πόσο σημαντικό πιθανώς θα απέβαινε, αλλά μάλλον κανένας δεν μπορούσε να αντιληφθεί τον βαθμό στον οποίο η τηλεόραση θα όριζε το υπόλοιπο του 20ου αιώνα όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλον τον κόσμο. Είχαν αλλάξει πρόσωπα, άλλωστε σε μια εποχή τόσο εύθραυστη πολιτικά όλες οι θέσεις ήταν επισφαλείς. Κι όμως 15 χρόνια από το 1951 που πρωτοδημοσιεύθηκε η είδηση περί ερχομού της τηλεόρασης στην Ελλάδα (κι ο Δημήτρης Ψαθάς την υποδεχόταν στα Νέα με το χρονογράφημά του «Όλα τα 'χε η Μαριορή, ο φερετζές της έλειπε»), το δια πυρός και σιδήρου ξεκίνημά της, που τελικά έγινε στις 23 Σεπτεμβρίου 1966, αποφασίστηκε κάπως έτσι… Είναι μερικές, κρίσιμες σελίδες σε αποκλειστική προδημοσίευση από το νέο κόμικ του Σπύρου Δερβενιώτη, Η Πρώτη Μετάδοση, που κυκλοφορεί στις 8/09 από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως. Αλλά, όπως καταλαβαίνετε από τα ονόματα που διαβάσατε κι από τα πρόσωπα που αναγνωρίσατε, δεν έχουμε να κάνουμε μόνο με μια μικρή ομάδα θαρραλέων που έκαναν το αποφασιστικό βήμα γράφοντας ιστορία. Τα χρόνια ήταν ταραγμένα. Ασταθείς πολιτικές συμμαχίες και λυκοφιλίες, Παλάτι και Στρατός, ισχυροί εκδότες κι επιχειρηματίες, εμφυλιοπολεμικές αναμνήσεις και ψυχροπολεμικό διεθνές περιβάλλον, «Αποστασία» και «Ιουλιανά» – όλα μαζί στο μπλέντερ συγκροτούσαν μια δημοκρατία που τελικά αποδείχθηκε πολύ «καχεκτική» για να αποτρέψει τη Χούντα των Συνταγματαρχών: το πραξικόπημα συνέβη μόλις επτά μήνες μετά την πρώτη τηλεοπτική εκπομπή. Μήπως η ελληνική τηλεόραση γεννήθηκε στα Ιουλιανά; Για τον Σπύρο Δερβενιώτη, έτσι κι αλλιώς έναν από τους πιο πολιτικούς κομίστες που διαθέτουμε, η ιδέα ήταν μια τυπική στιγμή «εύρηκα». Τον βρήκε στο χανγκόβερ της επιτυχίας που αποτέλεσε η κόμικ βιογραφία του Θανάση Βέγγου, ενώ λίγο νωρίτερα είχε κυκλοφορήσει και τη βιογραφία του πατέρα του, του λαϊκού συνθέτη Θόδωρου Δερβενιώτη («εσωτερικό χρωστούμενο δύο δεκαετιών»). Ψάχνοντας το επόμενο πρόσωπο που θα βιογραφίσει, φλέρταρε με τη ιδέα του Φρέντι Γερμανού. Ήταν άραγε η θρυλική εκπομπή του Αλάτι και Πιπέρι, η πρώτη εκπομπή της ελληνικής τηλεόρασης; «Άσε με να το ψάξω αυτό», είπε επί λέξει στον εκδότη του, Λεωκράτη Ανεμοδουρά. Το google search τον οδήγησε σε κάποια αφήγηση της Ελένης Κυπραίου, του παρθενικού προσώπου που μίλησε στους Έλληνες τηλεθεατές (και υπογράφει τον πρόλογο της έκδοσης). «Πάνω κάτω έλεγε “κρυβόμασταν, για να μη μας βρουν οι Αποστάτες”. Αποστάτες; Η Ελληνική Τηλεόραση γεννήθηκε στα Ιουλιανά. Τα Χριστούγεννα είχαν έρθει νωρίς, εκείνο το Μάιο του 2025 που έγινε αυτή η συζήτηση», ανακαλεί σήμερα ο δημιουργός την στιγμή που βρήκε τον αφηγηματικό του άξονα. Και η ιστορία λειτουργεί υποδειγματικά. Αρχικά, στο ανθρώπινο επίπεδο. Ποιος δεν αγαπά το μοτίβο μιας χούφτας ιδεαλιστών που τα βάζουν με το σύστημα και τελικά πετυχαίνουν μια, έστω πύρρειο, νίκη; Τους ενσαρκώνουν ο τότε διευθυντής του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας, Αναστάσιος Πεπονής (μετέπειτα στελέχος των κυβερνήσεων του ΠΑΣΟΚ, εμπνευστής του ΑΣΕΠ), και η ομάδα του που χωρίς μπάτζετ και προηγούμενη τεχνογνωσία, αλλά με περίσσιο θάρρος και νιώθοντας σε αποστολή δημόσιου συμφέροντος, ξεπέρασαν καπελώματα και τρικλοποδιές. Κάτι σαν ο Πεπονής και οι Avengers του, για κόμικς μιλάμε άλλωστε. «Δεν ήξερα τίποτα για τον Πεπονή, πέρα από το ότι ήταν “εμβληματικό ΠΑΣΟΚ” και χρήσιμη ρίμα στο τραγούδι του Χάρυ Κλυν “Ξεφτίλα”», ομολογεί ο Σπύρος Δερβενιώτης. «Μελετώντας την αυτοβιογραφία του (και κείμενα από το προσωπικό του αρχείο που γενναιόδωρα μου παραχώρησαν τα παιδιά του), μου ξεδιπλώθηκε μια πιο δυναμική εικόνα από αυτή που είχα στο μυαλό μου και ναι, με μια πιο ρομαντική (στα όρια του εξωπραγματικού σήμερα) αίσθηση δημόσιου καθήκοντος και αισθήματος κοινωνικής ευθύνης. Κι είναι κι ένας από τους λόγους που με οδήγησαν στην απόφαση να διηγηθώ αυτή την ιστορία: να ξαναθυμηθούμε ότι υπήρξε μια τέτοια εποχή που υπήρχαν ακόμα τέτοιες αντιλήψεις στην εφαρμοσμένη πολιτική, και που δεν ήταν καθόλου μειοψηφικές. Και ότι “η μάχη της τηλεόρασης” δεν δόθηκε τόσο στα τεχνολογικά, όσο στο διακύβευμα να γεννηθεί και να μείνει δημόσια». Κι από την άλλη, Η Πρώτη Μετάδοση καλοστέκεται ως ιστορικό, πολιτικό θρίλερ. Περιγράφοντας με χρώματα (της Αγγελικής Σαμαλίκη) και συννεφάκια τις δραματικές πολιτικές εξελίξεις της εποχής που διαμόρφωσαν την μετέπειτα Ελλάδα. «Είναι λίγο ιστορική ειρωνεία, αλλά ναι, το ένα γεγονός “κατάπιε” το άλλο με ιστορικούς όρους. Η γέννηση της ελληνικής τηλεόρασης, μια κοινωνική, πολιτική και τεχνολογική Τομή, έγινε χωρίς φανφάρες, μέσα στην τούρλα των Ιουλιανών, που την “καπέλωσαν” ιστορικά. Με τη σειρά τους, τα Ιουλιανά, τηρουμένων των αναλογιών, “ξεχάστηκαν” λίγο από τη δημόσια συζήτηση που κινείται γύρω από τα πριν (εμφύλιος) και τα μετά (χούντα), με μια μαύρη τρύπα να χάσκει ύποπτα στη μέση, πιθανότατα για τους ίδιους λόγους που καθυστέρησε η γέννηση της τηλεόρασης: δεν βόλευε κανένα». Υπάρχει κάτι ενδιαφέρον εδώ. Για όλους τους παραπάνω λόγους, όντως η τηλεόραση στην Ελλάδα καθυστέρησε χαρακτηριστικά. Στην Ιταλία έβλεπαν από το 1950, στην Ισπανία από το 1956, στην Αλβανία από το 1960, εδώ φτάσαμε στο 1966. Άραγε αν είχαμε συμβαδίσει με την υπόλοιπη Ευρώπη και το μέσο είχε πατήσει στα πόδια του, διαμορφώνοντας τη δημόσια σφαίρα, θα είχαν ακολουθήσει όσα ακολούθησαν; Με άλλα λόγια, αν βλέπαμε τηλεόραση π.χ. από το 1957, θα είχαμε δικτατορία δέκα χρόνια αργότερα; «Θα είχαμε, ίσως και νωρίτερα. Αν η τηλεόραση υπήρχε νωρίτερα, θα ήταν στα χέρια της ΕΡΕ, που βάσιμα μπορούμε να εικάσουμε ότι θα τη χρησιμοποιούσε για τις “εκλογές βίας και νοθείας” (σ.σ. έτσι έχουν μείνει στην ιστορία οι εκλογές του 1961 που χαρακτηρίστηκαν από μεγάλες παρατυπίες και καθεστώς τρομοκρατίας εναντίον της αντιπολίτευσης). Όταν έγινε το πραξικόπημα, άλλωστε, ο Στράτος λειτουργούσε ήδη δικό του κανάλι (την ΤΕΔ, μετέπειτα ΥΕΝΕΔ). Το Μέσο, θα ήταν απλά πολύ νωρίτερα, το σκοτεινό Μήνυμα”, εικάζει ο Δερβενιώτης. Στο επίμετρό του, ο Δερβενιώτης θέλοντας να ξεκαθαρίσει το όριο μεταξύ «ιστορικού εγχειριδίου» και δημιουργικής αναπαράστασης της εποχής, αναρωτιέται παιχνιδιάρικα «γίνανε όντως έτσι;». Διαβάζοντας λεπτομέρειες της αφήγησης, από ζουμερά ίνφο (απεχθανόταν ο Γεώργιος Παπανδρέου τη φωνή του Μπιθικώτση;) μέχρι WTF επίκαιρα (μπήκανε τηλεοπτικοί δέκτες σε τηλεφωνικούς θαλάμους για τη δοκιμαστική εκπομπή του 1960;), δεν μπορείς να μην του γυρίσεις την ερώτηση. «Θα σας κουράσω λίγο με την μακροσκελή απάντηση: “Γίνανε όντως έτσι”. Όλα όσα αναφέρονται (και πολλά ακόμα που μπορεί να παραφαίνονται εξωπραγματικά για να είναι αληθινά), είναι 100% πραγματικά, καταγεγραμμένα σε memoirs και συνεντεύξεις από όσους τα ζήσανε. Ή, για να είμαστε απολύτως ακριβείς, είναι 100% πραγματικά στη μνήμη αυτών που μας τα μετέδωσαν ως πληροφορίες. Να πω ότι αρχικά δεν γνώριζα τίποτα. Τάμπουλα Ράσα. Ό,τι ήξερα για τις απαρχές της ελληνικής τηλεόρασης (όπως οι περισσότεροι) ήταν τα διαδραματιζόμενα στη “Λούφα και Παραλλαγή”. Βάδισα λοιπόν στην απαραίτητη οδό διπλής κυκλοφορίας, ό,τι βιβλίο είχε γραφτεί για το θέμα συν προσωπικές συνεντεύξεις με ζώντες πρωταγωνιστές, και κράτησα τα κομμάτια όπου οι δύο οδοί τέμνονταν. Οι δημιουργικές ελευθερίες ήταν οι αυτονόητες: φανταστικοί διάλογοι ανάμεσα σε πραγματικούς ανθρώπους όπου δεν υπήρχαν “χρονικογράφοι” να κρατάνε πρακτικά κι έτσι δεν μπορούμε να ξέρουμε τι ακριβώς είπαν, αλλά χρησίμευσαν (οι διάλογοι) για να μεταφέρουν ιστορικά επιβεβαιωμένες πληροφορίες. Σε ορισμένες περιπτώσεις εξάντλησα τα όρια της αληθοφάνειας: Δηλαδή είναι μάλλον απίθανο να ήταν παρών ο Γεώργιος Παπανδρέου στο Α΄ Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης (σ.σ. Σεπτέμβριος 1960) και ακόμα πιο απίθανο να ήταν και ο Κόκκας και ο Μητσοτάκης και να τα πίνουν στον “Τόττη”. Αλλά η συγκυρία της ΔΕΘ το έκανε αρκούντως αληθοφανές να είναι εκεί και τότε διάφοροι “πολιτικοί παίκτες” κι όσα “συζήτησαν” ήταν αληθινά γεγονότα». Η τηλεόραση πέθανε, ζήτω τα reels, ζήτω η τηλεόραση «Ιουλιανά», «Αποστασία», «Ασπίδα», «Ανένδοτος» – όλα βγαλμένα από το λεξικό της νεότερης ελληνικής ιστορίας που δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι γνωρίζει π.χ. η Gen Z, με δεδομένο ότι η περίοδός τους υπάρχει και δεν υπάρχει στα σχολικά βιβλία. Παρ’ όλ’ αυτά, περνάνε με οργανικά επεξηγηματικό τρόπο στην αφήγηση, ενώ η βιβλιογραφία στο τέλος εξυπηρετεί και το further reading. «Ο σημερινός Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δηλώσει κάποια χρόνια πριν ότι “δεν ενδιαφέρουν κανέναν σήμερα αυτά. Ρωτήστε έναν 17άρη αν τον ενδιαφέρει τι έγινε το 1965. Το κόμικ αυτό είναι το δικό μας “κράτα τη μπύρα μου”», σημειώνει ο δημιουργός ενώ απαντώντας και στην παρατήρησή μου πώς ήταν να δουλεύει μια ιστορία που Ανδρέας Παπανδρέου και Κωνσταντίνος Μητσοτάκης βρίσκονται μεν στο κάδρο αλλά σε δευτερότριτους ρόλους ελπίζει ότι το κόμικ «θα δημιουργήσει ένα ευρύτερο πεδίο ιστορικής κατανόησης και σ’ ένα νεότερο κοινό, που ξέρει μόνο τις meme κληρονομιές περί “Γκαντέμη” κι “επί Αντρέα αυτό κι αυτό”». Στο φινάλε είναι βέβαια η τηλεόραση. Είτε plasma, είτε με σεμεδάκι επί της οθόνης, ακόμα πανταχού παρούσα. Σήμερα που κάθε «δεν έχω/ δεν βλέπω τηλεόραση» αντιστοιχεί στο επόμενο ριλάκι που υπενθυμίζει ότι «η τηλεόραση πέθανε, όλα έχουν γίνει τηλεόραση». Ο Σπύρος Δερβενιώτης αρπάζει το φιλοσοφικό γάντι και τοποθετείται: «Κάπου εδώ νομίζω πρέπει να ξαναορίσουμε “τι είναι τηλεόραση”, γιατί μπορεί να μη βλέπω ούτε ειδήσεις ούτε reels, αλλά είμαι τρελός “σειράκιας”, οπότε… Δεν πιστεύω ότι η τηλεόραση πέθανε, πιστεύω ότι πέθανε ο κινηματογράφος (και the art formerly known as “cinema” μετακόμισε στις μίνι σειρές). Στη φράση “έχουν γίνει τηλεόραση” περιγράφεται μια συνθήκη που δεν ακουμπά μόνο στα reels αλλά π.χ. και στην τέχνη της γελοιογραφίας, που έχει μετασχηματιστεί σε ερασιτεχνικά memes με λεζάντες φορεμένες σε ετοιματζίδικη (ή ΑΙ) εικόνα. Αυτό λοιπόν που είναι “αλλαγή υποδείγματος” δεν είναι η φύση του Μέσου, αλλά το ότι έχει πάψει να είναι οδός μονής κατεύθυνσης. Έχει γίνει πια όπλο στα χέρια όλων – με πολύ συζητήσιμες συνέπειες». Άρα η αυτόματη δαιμονοποίηση της τηλεόρασης ως νόσου για κάθε θεραπεία, τελικά είναι πιο legit από ποτέ ή ένα τεμπελικό, βαρετό κλισέ; Ο Σπύρος Δερβενιώτης, όπως πάντα ετοιμοπόλεμος για μια καλή ποπ αναφορά, βάζει τους τίτλους τέλους: «“Κάθε τεχνολογία φέρνει οφέλη και κινδύνους. Τα οφέλη δε με αφορούν”. Κάποια στιγμή θα πρέπει να κάνω μπλουζάκι αυτή τη τη φράση του Ρικ Ντέκαρντ από το Βlade Runner». Info: «Η Πρώτη Μετάδοση», σε σενάριο-σχέδιο του Σπύρου Δερβενιώτη και χρώματα της Αγγελικής Σαμαλίκη, κυκλοφορεί στις 8 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως. Και το σχετικό link...

Στο ComicDom 2017,η JEMMA κυκλοφόρησε το πρώτο τεύχος της δουλειάς φαντασίας της Αγγελικής Σαλαμαλίκη,με τίτλο "Η μητρόπολη του χρυσού"...!Το τεύχος αυτό φέρει τον τίτλο "Ο Σκλάβος"...! Εντύπωση κάνει το λιγοστό κείμενο που υπάρχει στις σελίδες ,ενώ οι σκηνές μάχης είναι χορταστικές...!Το σχέδιο είναι πολύ εκφραστικό και με πολλές γωνίες...! Αντιγραφή από το οπισθόφυλλο...! Να θυμίσουμε ότι η δημιουργός,πρόσφατα κατάφερε να εκδώσει,μέσω crowdfunding το έργο της MONSIEUR CHARLATAN...! Αφιέρωμα στην Αγγελική Σαλαμαλίκη Ευχαριστούμε για τα υπόλοιπα εξώφυλλα τους Βασιλεύς των Κόμικς & albertus magnus.

Η πρώτη δουλειά της Αγγελικής Σαλαμαλίκη μας μεταφέρει στο Παρίσι του 1930. Ο ομώνυμος πρωταγωνιστής, Γάλλος διάσημος ντετέκτιβ στο παρελθόν, έχει επιστρέψει στο Παρίσι κατεστραμμένος, τόσο οικονομικά λόγω του Κραχ του 1929, όσο και συναισθηματικά επειδή τον έχει αφήσει η γυναίκα του. Μαζί του και πάντα στου πλάι του, μια δημοσιογράφος-φίλη με την οποία μοιράζονται ένα ένοχο μυστικό. Ένα πρόσωπο από το παρελθόν του Charlatan κάνει την εμφάνιση του στο Παρίσι και......... Το Monsieur Charlatan ξεκίνησε ως web-comic, και με τη βοήθεια του indiegogo και της kickstarter πλατφόρμας του, κατάφερε να φτάσει και στην έντυπη μορφή του, μαζεύοντας μάλιστα πάνω από €7.000! Το βιβλίο είναι μεγάλου μεγέθους,γερό, με μαλακό εξώφυλλο, και το χαρτί είναι illustration, βαρύ και ανθεκτικό. Γενικά, η ποιότητα έκδοσης είναι σε πολύ υψηλά επίπεδα και οι 220 σελίδες του, μαζί με το μέγεθος και την ποιότητα του χαρτιού, κάνουν τα €15,00 μια πολύ καλή τιμή. Το γεγονός ότι ξεκίνησε την πορεία του ως web-comic γίνεται εμφανές στα πρώτα κεφάλαια οπότε και η δράση "πετάει" από καρέ σε καρέ, χωρίς ιδιαίτερη σύνδεση μεταξύ τους. Στην πορεία όμως ομαλοποιείται και αποκτά έναν κανονικό ρυθμό. Η ιστορία δεν διεκδικεί δάφνες πρωτοτυπίας, αλλά είναι ωραία δοσμένη και 1-2 twists είναι έξυπνα και ωραία τοποθετημένα στην ροή της ιστορίας. Το σχέδιο είναι "καρτουνέ", αλλά καλοδουλεμένο και όχι πρόχειρο και οι χρωματισμοί είναι άλλοτε φωτεινοί και άλλοτε μουντοί, πάντοτε όμως ταιριαστοί. Δεν δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στους διαλόγους, αλλά στη δράση και στα γρήγορα εναλλασσόμενα και εντυπωσιακά καρέ. Σαν γενική αίσθηση, θα το κατατάξω στα κόμικ που εγώ αποκαλώ "κινηματογραφικά". Κόμικς δηλαδή στα οποία οι σελίδες γυρίζουν πάρα πολύ γρήγορα, διαβάζονται πάρα πολύ γρήγορα (το διάβασα ολόκληρο σε μισή ώρα) αλλά και δυστυχώς ξεχνιούνται εξίσου γρήγορα. Ίσως είναι άδικο γιατί, ειδικά στο σχέδιο, η Σαλαμαλίκη έχει κάνει καλή δουλειά και σίγουρα δεν "ξεπέταγε" τις σελίδες της. Τα περισσότερα καρέ έχουν ωραίες λεπτομέρειες και έχουν πολύ γούστο και καλαισθησία. Για ελληνική δουλειά την θεωρώ πάρα πολύ καλή και θα πρότεινα σε όλους να τη διαβάσουν. Δεν θα τους αλλάξει τον κόσμο, αλλά θα περάσουν καλά. Του δίνω ένα 7/10 Υ.Γ. Δεν υπάρχει δυνατότητα να scanαρω εξώφυλλα, παρακαλώ να μεριμνήσει κάποιος άλλος.

Με ένα πρόγραμμα πιο πλούσιο από ποτέ, το Comicdom Con Athens μας υποδέχεται το τριήμερο 12-13-14 Μαΐου στη 17η διοργάνωσή του, στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων. Ενώ η χώρα βρίσκεται σε πυρετό εκλογών, χιλιάδες φίλοι και φίλες των κόμικς στην Αθήνα αλλά και σε όλη την Ελλάδα, περιμένουν παράλληλα με ανυπομονησία ένα άλλο γεγονός. Και αυτό γιατί λιγότερο από μία εβδομάδα μας χωρίζει από το μεγαλύτερο, κεντρικότερο και μακροβιότερο φεστιβάλ κόμικς της Αθήνας: το Comicdom CON Athens, το οποίο φέτος μετράει τη 17η διοργάνωσή του. Με μια ιδιαιτερότητα, καθώς πρόκειται για πρώτη φορά να διεξαχθεί σε έναν τελείως διαφορετικό χώρο από τις προηγούμενες χρονιές, στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων. Όπως δηλαδή αρμόζει σε ένα τέτοιου βεληνεκούς διεθνές φεστιβάλ. Το πρόγραμμα της μεγάλης γιορτής των κόμικς αναμένεται πιο πλούσιο από ποτέ, με τη συμμετοχή 170 καλλιτεχνών (το μεγαλύτερο Artists Alley που έχει φιλοξενηθεί ποτέ σε εγχώριο φεστιβάλ), σχεδόν 40 καταστήματα και εκδοτικές, διεθνείς και ελληνικές εκθέσεις κόμικς και εικονογράφησης, προβολές animation, workshop για όλες τις ηλικίες, sketch events, διαγωνισμό cosplay, ομιλίες και πάνελ, καθώς και την Απονομή των Ελληνικών Βραβείων Κόμικς. Και όλα αυτά βέβαια με ελεύθερη είσοδο. Ας δούμε όμως πιο αναλυτικά τι μας επιφυλάσσει το τριημέρο 12 έως 14 Μαΐου στην Τεχνόπολη. Με άρωμα Ιταλίας Στο φετινό φεστιβάλ την τιμητική της θα έχει η Ιταλία. Η φιλοξενία δύο σημαντικών εκθέσεων, σε συνεργασία με το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών, σκοπεύει να αναδείξει στο ελληνικό κοινό τον πλούτο της καλλιτεχνικής παραγωγής της γειτονικής μας χώρας. Η πρώτη έκθεση (Calvino Immaginario) θα είναι αφιερωμένη στα 100 χρόνια από τη γέννηση ενός από τους πιο γνωστούς συγγραφείς, δοκιμιογράφους και δημοσιογράφους της Ιταλίας, του Italo Calvino. Θα περιλαμβάνει κόμικς, εικονογραφήσεις και γελοιογραφίες, εμπνευσμένες από τους φανταστικούς κόσμους του διάσημου συγγραφέα, με συμμετοχές καταξιωμένων δημιουργών όπως οι Giorgio Cavazzano, Sara Colaone, Lorenzo Mattotti και Vittorio Giardino. Η δεύτερη έκθεση (Fumetti dal Mare – Κόμικς από τη Θάλασσα), η οποία φιλοξενήθηκε το περασμένο φθινόπωρο στο Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο, θα παρουσιάσει τα έργα έξι διεθνών καλλιτεχνών (μεταξύ των οποίων της δικής μας Έλενας Γώγου) εμπνευσμένων από τη θάλασσα: το αρχέγονο και ζωτικής σημασίας στοιχείο που αποτελεί χώρο συνάντησης διαφορετικών λαών και πολιτισμών. Του Vittorio Giardino, από την έκθεση «Calvino Immaginario» Στο ίδιο πλαίσιο θα φιλοξενηθεί ο Tito Faraci, ένας από τους σημαντικότερους και πιο πολυβραβευμένους Ιταλούς σεναριογράφους κόμικς, ένας από τους πρώτους Ιταλούς συγγραφείς που εργάστηκαν σε χαρακτήρες αμερικανικών comics όπως ο Spider-Man, ο Daredevil και ο Captain America. Ο Faraci, ο οποίος έχει αφήσει το στίγμα του σε εμβληματικά κόμικς όπως Dylan Dog, Tex, Diabolik, Magico, Vento και Zagor, θα παραδώσει workshop και θα παραστεί σε ειδική εκδήλωση συζήτησης με το κοινό, όπου θα παραλάβει βραβείο για τη Συνολική Προσφορά του στην Τέχνη των Comics. Ελληνικές εκθέσεις Από τις ελληνικές εκθέσεις, ξεχωρίζει αναμφισβήτητα η έκθεση εικονογράφησης «LGBT Art – Η Άνθηση της Εγχώριας Queer Εικονογράφησης» με τη συμμετοχή 14 εγχώριων καλλιτεχνών (Δημήτρης Αναστασίου, Δημήτρης Γαβαλάς, Ντέννις Γιατράς, Γώγου, Μιχάλης Διαλυνάς, Αύγουστος Κανάκης, Δημήτρης Κάσδαγλης, Θεμιστοκλής Λιονέτης, Σμαράγδα Μάγκου, Σιαδώρα Παπαθεοδώρου, Αριάδνη Τζουνάκου, Degphilip, Harry Saxon και Steve Stivaktis), οι οποίοι παρουσιάζουν έργα με ελεύθερο μεν θέμα, αλλά επικεντρωμένα στην αγάπη, τη σεξουαλικότητα και την αποδοχή της ετερότητας. Ενώ η έκθεση «Spotlight on: Αγγελική Σαλαμαλίκη» είναι αφιερωμένη στη γνωστή δημιουργό, η οποία φιλοτέχνησε το εικαστικό για το φετινό φεστιβάλ. Μια εξαιρετική καλλιτέχνιδα με αξιοπρόσεκτη πορεία στον χώρο των κόμικς, της εικονογράφησης και του animation, την οποία η εν λόγω έκθεση αναδεικνύει μέσα από σημαντικά έργα της. Του Δημήτρη Γαβαλά, από την έκθεση «LGBT ART» Ακόμη δύο – ψηφιακές – εκθέσεις ολοκληρώνουν το εκθεσιακό πρόγραμμα του Comicdom Con Athens: η μία (10 Χρόνια «Σχεδία» – Οι Εικονογραφήσεις) παρουσιάζει για πρώτη φορά τις δημιουργίες που πρόσφεραν αφιλοκερδώς σκιτσογράφοι και δημιουργοί κόμικς για το περιοδικό δρόμου «Σχεδία», το οποίο εδώ και μια δεκαετία δίνει τη δυνατότητα σε εκατοντάδες άστεγους συμπολίτες μας να εργαστούν και να σταθούν στα πόδια τους με ένα αξιοπρεπές εισόδημα. Η δεύτερη ψηφιακή έκθεση με τίτλο «Κλασσικά Εικονογραφημένα: Οι Αθάνατες Ελληνικές Δημιουργίες», θα παρουσιάσει δείγματα από την ελληνική παραγωγή κόμικς της σειράς για τα οποία δούλεψαν κορυφαίοι Έλληνες σχεδιαστές και συγγραφείς, μεταξύ των οποίων οι Γιώργος Βακαλό, Μποστ, Κώστας Γραμματόπουλος και Νίκος Καστανάκης, στο πλαίσιο της θεματικής «Από τη Μυθολογία και την Ιστορία της Ελλάδος». Και οι δύο αυτές εκθέσεις θα είναι προσπελάσιμες στο Ψηφιακό Μουσείο Comics (comicsmuseum.gr) και θα παραμείνουν διαθέσιμες για το κοινό και μετά το πέρας του φεστιβάλ. Προβολές animation Οι φίλες και οι φίλοι του animation θα μπορούν να παρακολουθήσουν ένα ενδιαφέρον πρόγραμμα με προβολές ταινιών κινουμένων σχεδίων εγχώριας παραγωγής. Ξεχωρίζει η προβολή επιλεγμένων ελληνικών έργων animation από την περσινή 15η διοργάνωση του Animasyros. Θα προβληθεί επίσης για πρώτη φορά σε φεστιβάλ η «Λυσιστράτη», το έργο των Τάσου Αποστολίδη και Γιώργου Ακοκαλίδη, της διεθνώς αναγνωρισμένης σειράς «Κωμωδίες του Αριστοφάνη σε Κόμικς» το οποίο έγινε animation 20 χρόνια πριν. Ειδική μνεία πρέπει να γίνει και στην προβολή της βιντεοσκοπημένης μουσικοθεατρικής μεταφοράς του κόμικ «Musicoma» της Μαρίας-Όλιας Ντακογιάννη, μιας τρυφερής ιστορίας που συνδυάζει αφήγηση, τζαζ μουσική και video-art. Τέλος, θα υπάρχει πρόγραμμα σπουδαστικών ταινιών animation μικρού μήκους από το Τμήμα Γραφιστικής και Εικαστικής Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. Αφίσα της ταινίας animation «Mine» της Δάφνης Ξουράφη Φέτος θα εγκαινιαστεί επίσης για πρώτη φορά ο θεσμός της Agora, ο οποίος φιλοδοξεί να συμβάλει στην εξωστρέφεια της ελληνικής σκηνής κόμικς: εγχώριοι δημιουργοί και εκδότες θα έχουν τη δυνατότητα να παρουσιάσουν τα έργα τους σε εκδότες από χώρες όπως η Ιταλία, η Γαλλία, το Βέλγιο και η Ισπανία, αυξάνοντας τις πιθανότητες για την έκδοσή τους στο εξωτερικό. Παράλληλα με όλα τα παραπάνω θα υπάρξει πρόγραμμα ειδικά διαμορφωμένο για παιδιά (σε επιμέλεια της Athens Comics Library), διαγωνισμός Cosplay, Sketch Event (με θεματική: Avengers VS X-Men), θεματικές συζητήσεις και εργαστήρια/masterclasses από έμπειρους σκιτσογράφους, απευθυνόμενα τόσο σε αρχάριους όσο και σε πιο απαιτητικό κοινό. Τελετή Απονομής Ελληνικών Βραβείων Κόμικς Όπως τις προηγούμενες χρονιές, έτσι και φέτος το ενδιαφέρον όλων αναμένεται να στραφεί στην τελετή Απονομής Ελληνικών Βραβείων Κόμικς, κατά την οποία θα βραβευτούν τα κόμικς της προηγούμενης χρονιάς στις παρακάτω κατηγορίες: Καλύτερου Κόμικ, Σχεδίου, Πρωτότυπου Σεναρίου, Διασκευασμένου Σεναρίου, Εξωφύλλου, Καλλιτεχνικής Επιμέλειας, Αυτοέκδοσης, Ένθετου, Πρωτοεμφανιζόμενου Καλλιτέχνη, Μεταφρασμένης Έκδοσης, Βραβείου Κοινού. Οι υποψήφιοι τίτλοι προέκυψαν από τις ψήφους των μελών της Ελληνικής Ακαδημίας Κόμικς, αποτελούμενης από άτομα που δραστηριοποιούνται (ως καλλιτέχνες, σεναριογράφοι, αρθρογράφοι, θεωρητικοί κ.ο.κ.) στον χώρο της Ένατης Τέχνης. Τις πεντάδες των υποψήφιων έργων, που έχουν ήδη διακριθεί στον πρώτο γύρο ψηφοφορίας των μελών της Ακαδημίας, μπορείτε να τις βρείτε στο www.ebk.gr. Οι φετινοί νικητές και νικήτριες θα ανακοινωθούν στην τελετή των ΕΒΚ την Παρασκευή 12/5 στις εγκαταστάσεις της Τεχνόπολης, ενώ την επόμενη ημέρα (Σάββατο 13/5) θα λάβει χώρα εκδήλωση παρουσίασης και συζήτησής τους με το κοινό. Comicdom CΟΝ Athens 2023 Διοργάνωση: Comicdom Press Πότε: Παρασκευή 12, Σάββατο 13 και Κυριακή 14 Μαΐου, 11.00-21.30 Πού: Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων (Πειραιώς 100). Είσοδος από ΜΕΤΡΟ Στάση Κεραμεικός (Οδός Ιάκχου) Πόσο: Είσοδος Ελεύθερη Για πιο αναλυτικές πληροφορίες σχετικά με το πρόγραμμα, καθώς και για εξασφάλιση θέσεων στα workshop, επισκεφθείτε το www.comicdom-con.gr Και το σχετικό link...

Ξεκίνησε το 2017 και ολοκληρώθηκε πριν από λίγες εβδομάδες η «Μητρόπολη του Χρυσού» της Αγγελικής Σαλαμαλίκη, μια συναρπαστική ιστορία επικής φαντασίας σε τέσσερα μέρη για τη φιλία, την αφοσίωση, την επανάσταση, την αντίσταση στην εξουσία. «Άκου… Αυτόν τον πόλεμο δεν τον θέλαμε. Αλλά όταν έρχονται να σε σκοτώσουν και να καταστρέψουν ό,τι αγαπάς, οφείλεις να αμυνθείς. Έτσι δεν είναι; Έχουν μείνει ελάχιστοι πλέον από εμάς και όλοι αιχμάλωτοι. Ο χρυσός. Ο χρυσός μάς κρατάει αιχμάλωτους. Όταν κατάλαβαν ότι μπορούν να μας ελέγχουν με τον χρυσό, μετατραπήκαμε σε όπλα. Φυλές εξαφανίστηκαν. Κόσμοι καταστράφηκαν. Και οι δυνατοί έμειναν να παλεύουν. Οι Κανίβαλοι γιατί είναι πολεμιστές και δεν ξέρουν τίποτα άλλο να κάνουν από το να σκοτώνονται σε μάχες και οι Αλχημιστές που είναι οι μόνοι που κατασκευάζουν τον χρυσό. Και οι δυο κοιτάνε ποιος θα κυριαρχήσει. Θες να σου πω εγώ; Κανείς. Κανείς δεν θα κυριαρχήσει. Γιατί σύντομα όλοι θα είναι νεκροί». Με αυτό τον πρόλογο ξεκινούσε το πρώτο μέρος από τη «Μητρόπολη του Χρυσού» (εκδόσεις Jemma Press) της Αγγελικής Σαλαμαλίκη («Monsieur Charlatan» κ.ά.) συστήνοντας στους αναγνώστες τους κεντρικούς πρωταγωνιστές: τον Ιγκόρ, στρατηγό του στρατού των Αλχημιστών την ώρα που κινδυνεύει να πεθάνει από τα χέρια των συντρόφων του σε έναν αγώνα για την εξουσία, και ένα πανίσχυρο τηλεπαθητικό Γουίβερν, έναν Σκλάβο που μπορεί να γίνει υπερόπλο στα χέρια των μοχθηρών. Ο Σκλάβος ζητά άσυλο αλλά διψά για εκδίκηση από όσους του κατέστρεψαν τη ζωή. Είναι φοβερά επιφυλακτικός, έχει όμως αισθήματα και ένα ισχυρό ένστικτο να εμπιστεύεται το Καλό. Μια μοναδική φιλία αναπτύσσεται ανάμεσα στον Σκλάβο και τον Ιγκόρ που θα εξελιχθεί σε ερωτική σχέση μεταξύ τους. Ανατρέποντας κάθε στερεότυπο στην επική φαντασία, εκεί που συνήθως οι άνδρες είναι αρρενωποί, μάτσο και «κυνηγοί» θηλυκών και νοιάζονται μόνο για την ολοκλήρωση της αποστολής τους, την επίδειξη της ανδρείας τους, την απόδειξη της υπακοής τους στον αρχηγό, τον βασιλιά, τον αφέντη. Θα ήταν αρκετή και μόνο η τόλμη της δημιουργού, σε ένα περιβάλλον με φωτιές, αποκεφαλισμούς, θανάτους και άφθονο αίμα, να επικεντρωθεί σε έναν έρωτα μεταξύ ανδρών για μια αναφορά στο έργο της. Όμως δεν είναι μόνο αυτό. Είναι και η μεστή ιστορία, οι κοφτοί διάλογοι, οι ανατροπές και πάνω απ’ όλα τα πολύ όμορφα σχέδια. Για το πρώτο μέρος της σειράς με τίτλο «Ο Σκλάβος» η Αγγελική Σαλαμαλίκη απέσπασε το Βραβείο Καλύτερου Σχεδίου στα Ελληνικά Βραβεία Κόμικς το 2018, και πάνω σε αυτή την επιτυχημένη συνταγή συνέχισε και στα τρία επόμενα τεύχη της σειράς («Ο Αλχημιστής», «Γενοκτονία» και «Αμάλγαμα»), παρουσιάζοντας εντυπωσιακές σκηνές μαχών με πλάσματα μιας οργιώδους φαντασίας και συνθέτοντας έναν δυστοπικό κόσμο που μόνα κίνητρα είναι η επιβίωση, ο χρυσός και η εξουσία. Αυτό το κλισέ σε πολλά ανάλογης θεματικής έργα που αρκούνται στην περιπέτεια, τη δράση και τη δύναμη, καταρρέει από την αφοσίωση των δύο πρωταγωνιστών και την πίστη τους σε έναν καλύτερο κόσμο πάνω σε άλλα πρότυπα. Με την αγάπη τους να μην είναι ίσως ικανή να νικήσει τα πάντα. Να είναι αρκετή όμως για να τους κάνει ευτυχισμένους. Και το σχετικό link...

Τα αγαπημένα τραγούδια ξεχειλίζουν από εικόνες. Διαφορετικές για κάθε ακροατή. Εννιά δημιουργοί κόμικς περνούν από τη θέση του ακροατή στη θέση του σχεδιαστή τέτοιων εικόνων προσθέτοντας τη δική τους ενδιαφέρουσα καλλιτεχνική οπτική. «Δεν είναι λίγες οι φορές που ακούγοντας ένα αγαπημένο τραγούδι σκαρφιζόμαστε τη δική μας ιστορία που θα μπορούσε να το συνοδεύει. Ιστορίες που δεν είναι ποτέ ίδιες μεταξύ τους. Οι πολλαπλές ερμηνείες που δίνουμε σε ένα τραγούδι σε συνδυασμό με το μίνιμαλ στοιχείο του είναι και το γοητευτικό. Κάτι όμως ακόμα πιο γοητευτικό είναι η εικονοποίησή τους!», γράφει ο Λεωκράτης Ανεμοδουράς στο εντιτόριαλ του νέου περιοδικού «Μουσικά Καρέ» (εκδόσεις Μικρός Ήρως). Και κρίνοντας από το περιεχόμενο του περιοδικού, η εικονοποίηση δεν είναι μόνο γοητευτική αλλά και πανέμορφη και πανέξυπνη. «Τράβα βρε μάγκα» από την Αγγελική Σαλαμαλίκη Η ιστορία της σχέσης των κόμικς με τη μουσική βέβαια δεν είναι σημερινή αλλά κρατάει χρόνια. Την περιδιαβαίνει ο Θοδωρής Μανίκας στον πρόλογό του επισημαίνοντας τις πολλαπλές μορφές και εκφάνσεις αυτής της σχέσης: «Κόμικς ως artwork εξωφύλλων δίσκων αλλά και πολυσέλιδα κόμικς ως ένθετα σε δίσκους βινυλίου (από το θρυλικό εξώφυλλο του μέγιστου Crumb για το Cheap Thrills της Janis Joplin ώς το πόνημα του designer Στέργιου Δελιαλή για το δεύτερο και τελευταίο άλμπουμ των Poll). Κόμικς με βιογραφίες μουσικών και φανταστικές περιπέτειες που έχουν ως ήρωες σταρ της μουσικής (από τον Bob Dylan και τους Kiss ως τον Elvis και τον Αργεντινό σαξοφωνίστα Gato Barbieri). Ουκ ολίγα κόμικς και graphic novels, σχεδιασμένα ή/και σεναριογραφημένα από μουσικούς (από τον Charlie Watts ως τον Glenn Danzig και από όλους σχεδόν τους Grateful Dead ώς τον Nick Cave). Καλλιτέχνες που επιλέγουν ως εικόνα τους μια κομικσοειδή καρικατούρα […] Αφίσες, flyers συναυλιών και φεστιβάλ, προωθητικά διαφημιστικά υλικά κ.λ.π. Περιοδικά κόμικς και φανζίν, με μουσικές (συνήθως ροκ) θεματικές. Σειρές κινουμένων σχεδίων με πλείστες μουσικές αναφορές αλλά με συχνές “παρουσίες” διάσημων μουσικών στα καρέ των επεισοδίων τους (κορυφαίες, οι αμερικανικές σειρές The Simpsons και Beavis and Butt-Head)». «Don’t stop me now» των Queen από την Αρινέλλα Κοτσίκο Από όσα γράφει ο Θοδωρής Μανίκας, εξάγεται το συμπέρασμα ότι το επόμενο και πολύ αποφασιστικό βήμα προς την ολοκλήρωση αυτής της σχέσης δεν μπορεί να είναι άλλο από τη μεταφορά/προσαρμογή των κόμικς σε τραγούδια και το αντίθετο. Αυτό το δεύτερο υλοποιούν με μεγάλη επιτυχία οι εννιά δημιουργοί κόμικς που συμμετέχουν στα «Μουσικά Καρέ». Τον Μαύρο Γάτο του Βασίλη Παπακωνσταντίνου, ένα τραγούδι «ανυπακοής» που σιγοψιθύρισαν ή βροντοφώναξαν πολλές γενιές νέων σε συναυλίες, πάρτι, πλατείες και πορείες, επιλέγει ο Θανάσης Καραμπάλιος που ακολουθεί κατά γράμμα τους στίχους του συνεπώνυμου του Βασίλη Παπακωνσταντίνου, Θανάση, με αποκορύφωμα τη σύλληψη του μποέμ Γάτου όταν «βγήκε σεργιάνι το χαφιεδοτσουρμό, αυτοί που αποτελούνε τον εθνικό κορμό». Ο «Μαύρος γάτος» του Βασίλη Παπακωνσταντίνου από τον Θανάση Καραμπάλιο Τους στίχους και τη μουσική του Freddie Mercury από το «Don’t stop me now» των Queen εικονογραφεί η Αρινέλλα Κοτσίκο επιτυγχάνοντας να αποδώσει ιδανικά τις στιγμές έκστασης και απόλαυσης μιας κοπέλας που νιώθει σαν «sex machine, ready to reload, like an atom bomb about to explode». Σε ένα από τα πιο γνωστά τραγούδια του Διονύση Σαββόπουλου, το «Δημοσθένους Λέξις», προσφέρει τις εικόνες του ο Περικλής Κουλιφέτης τοποθετώντας τον αφηγητή σε μια έρημη πόλη όπου «οι δρόμοι θα ´ναι αδειανοί κι η πολιτεία μου πιο ξένη, τα καφενεία όλα κλειστά κι οι φίλοι μου ξενιτεμένοι», για να σταθεί αμέσως μετά μπρος στην πύλη του ΕΑΤ-ΕΣΑ «με τις κουβέρτες στη μασχάλη, χωρίς Βουλή, χωρίς Θεό, σα βασιλιάς σ' αρχαίο δράμα». «Δημοσθένους Λέξις» του Διονύση Σαββόπουλου από τον Περικλή Κουλιφέτη Ο Νικόλας Κούρτης με την ιστορία του δίνει μορφή στην αγωνία, το ξεπέρασμα του φόβου, την ανάκτηση της αυτοεκτίμησης, την απελευθέρωση και την απογείωση του εαυτού από το «I am the Fire» των Halestorm, ενώ ο Σταύρος Κιουτσιούκης πλάθει μια δική του ιστορία με τίτλο «Το Λάιβ» που εκτυλίσσεται σε ένα μπαρ της Θεσσαλονίκης υπό τους ήχους του «Are you gonna be my girl?» των Jet. Στο ασπρόμαυρο Πασαλιμάνι που ομορφαίνει με λίγες προσεκτικά επιλεγμένες κόκκινες πινελιές, της Ρόζας Εσκενάζυ από το «Τράβα βρε μάγκα», σε στίχους και μουσική του Κώστα Σκαρβέλη, μας ταξιδεύει η Αγγελική Σαλαμαλίκη δίνοντας τη δική της εκδοχή στα λόγια του τραγουδιού. Μια εκδοχή που ολοκληρώνεται με ένα απολύτως αιτιολογημένο φονικό, λίγο κόκκινο αίμα και μερικά κόκκινα άνθη που ξεφυτρώνουν από τα κεραμίδια. Τη σπουδαία, γεμάτη συναίσθημα ποίηση από τα Υπόγεια Ρεύματα μετατρέπει σε κόμικς ο Κωνσταντίνος Σκλαβενίτης στο «Σαν Έρημα Καράβια», εικονογραφώντας τη θλίψη και τη μοναξιά μιας ανολοκλήρωτης σχέσης ενώ ο Νικόλας Στεφαδούρος δίνει εικόνες σε ένα από τα πιο γνωστά τραγούδια των Oasis, το «Wonderwall» σε στίχους και μουσική του Noel Gallagher. Σε ένα από τα πιο τρανταχτά και όμορφα παραδείγματα του πόσο αποτελεσματική και γοητευτική μπορεί να είναι η προσαρμογή ενός έργου τέχνης σε μια άλλη τέχνη που χρησιμοποιεί άλλη γλώσσα, άλλα μέσα και εντελώς διαφορετικά εργαλεία. Ιδιαίτερα όταν το πρωτότυπο έργο είναι εσκεμμένα αφαιρετικό ως προς τα νοήματά του αφήνοντας τον ακροατή να συμπληρώνει αυτός την αφήγηση, αλλά αναπόφευκτα συγκεκριμενοποιείται και αποκτά μία από τις πιθανές ερμηνείες και διαστάσεις του όταν εικονοποιείται, χωρίς αυτό να απαγορεύει την ύπαρξη άλλων, αμέτρητων εκδοχών, προσλήψεων, αναπλαισιώσεων και προσαρμογών. «Camouflage» του Stan Ridgway από τον Κώστα Φραγκιαδάκη Τελευταίο μουσικό κομμάτι του περιοδικού είναι το «Camouflage» του Stan Ridgway που αφηγείται φιλοτεχνώντας τη δική του ιστορία ο Κώστας Φραγκιαδάκης σε χρώμα του Μιχάλη Τόρη και ιστορική επιμέλεια του Γιάννη Μονογυιού. Το «Camouflage» αποτελεί και τη μεγαλύτερη σε έκταση ιστορία των «Μουσικών Καρέ» καθώς ο Φραγκιαδάκης δεν αρκείται στην εικονογράφηση των στίχων, αλλά με βάση αυτούς πλάθει μια δική του εκδοχή των φανταστικών περιστατικών που περιγράφονται στο τραγούδι. Με αποτέλεσμα ένα έτσι κι αλλιώς πολύ φορτισμένο με νοήματα και συναισθήματα τραγούδι για τον αγώνα επιβίωσης ενός Αμερικανού φαντάρου στις ζούγκλες του Βιετνάμ να αποκτά εικόνες. Και η «σωτηρία» του που σύμφωνα με το τραγούδι αποδίδεται στην αυταπάρνηση και τους ηρωισμούς του «Camouflage» να παραμένει ένα άλυτο αίνιγμα. Το εξώφυλλο του άλμπουμ «Μουσικά Καρέ» από τον Νίκο Κούτση Τα «Μουσικά Καρέ», μια έκδοση που αναμένεται να έχει πολλές συνέχειες, με το πρώτο τεύχος τους εξερεύνησαν και παρουσίασαν τη δυνατότητα εικονοποίησης των τραγουδιών καθώς και τη μεταφορά τους σε κόμικς. Η πολύπλευρη αυτή σχέση μεταξύ των κόμικς και της μουσικής δεν εξαντλείται όμως σε αυτό. Τα επόμενα τεύχη θα είναι αφιερωμένα σε άλλες πτυχές της σχέσης αυτής με επίκεντρο τους στίχους, τη μουσική και τις εικόνες που γεννούν τα τραγούδια. Μια άλλη διάσταση της σχέσης της μουσικής με τα κόμικς έδωσε η συλλογή ιστοριών με τίτλο «Song Stories» (εκδόσεις Ένατη Διάσταση, 2019). Σε αυτήν επτά δημιουργοί κόμικς (Έφη Θεοδωροπούλου, Άρης Λάμπος, Κλήμης Κεραμιτσόπουλος, Γιώργος Καμπάδαης, Σοφία Σπυρλιάδου, Νικόλας Στεφαδούρος και Σταύρος Κιουτσιούκης) εικονογραφούν τις αληθινές ιστορίες που κρύβονται πίσω από τα τραγούδια αγαπημένων καλλιτεχνών και δημοφιλών συγκροτημάτων (Παύλος Παυλίδης, Rotting Christ, Nightstalker, 12ος Πίθηκος, Στίχοιμα, Social Waste), «απαντώντας» στα συνήθη ερωτήματα που το κοινό θέτει στους καλλιτέχνες, όπως «Μα πού βρίσκετε όλες αυτές τις ιδέες; Από πού αντλείτε την έμπνευσή σας; Ποιοι είναι οι καλλιτέχνες που σας έχουν επηρεάσει;». Και το σχετικό link...

Η JEMMA κυκλοφόρησε,στα πλαίσια του 2ου Athenscon,ένα καλαίσθητο κόμικ με θέμα τα κλασικά πλέον "Χρονικά του Δρακοφοίνικα",του Γιάννη Ρουμπούλια...! Μέσα από τις σελίδες αυτού του τεύχους απολαμβάνουμε την Dream Team του χώρου,σε πλήρη δράση,καθώς παρελαύνουν πολλοί αξιόλογοι δημιουργοί,τόσο στο σενάριο,όσο και στο σχέδιο...!Στις τελευταίες σελίδες υπάρχουν τα σύντομα βιογραφικά των δημιουργών και κατά πόσο αυτοί συνέβαλαν...! Το αρνητικό είναι ότι το σχέδιο εναλλάσσεται μετά από κάποιον αριθμό σελίδων,μιας κι αναλαμβάνει διαφορετικός σχεδιαστής...!Αυτό δεν γίνεται πχ στην αρχή κάποιου κεφαλαίου αλλά ξαφνικά...!Όλες οι σελίδες είναι όμορφα σχεδιασμένες,αλλά αυτή η μεγάλη ποικιλία νομίζω ότι μπερδεύει και δεν δίνει τόσο καλό αισθητικό αποτέλεσμα...! Η έκδοση της JEMMA,γι'άλλη μία φορά είναι εξαιρετική...!

Ελληνικά κόμικς στο... μετρό του Πεκίνου; «ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΒΥΘΟ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ» on line comic-μυθιστόρημα στα μανδαρινικά Πώς θα αντιδρούσατε αν σας έλεγαν ότι στο μετρό του Πεκίνου, στην καρδιά του Χειμώνα, σε ώρα αιχμής, εκατομμύρια στριμωγμένοι επιβάτες ταξιδεύουν, μέσα από τα κινητά τους, σε μια άλλη πραγματικότητα, τόσο όμορφη για να είναι αληθινή, τόσο φωτεινή και τόσο φιλόξενη για να είναι πραγματική, στη φύση του Ιονίου Πελάγους; Αυτή τη μοναδική εμπειρία σκοπεύει να προσφέρει στους κινέζους φίλους των κόμικς (manhua), η μη κερδοσκοπική AΛΑΣ PLAYFUL MEDIA, με την έκδοση του δωρεάν on line comic-μυθιστορήματος ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΒΥΘΟ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ, στα μανδαρινικά. Πρόκειται για την ομάδα που στην προ-ολυμπιακών αγώνων Ελλάδα, είχε την ιδέα να δημιούργησει την LOOKOUT, τη μεγαλύτερων διαστάσεων δημόσια photo art gallery, που είδαμε ποτέ στη χώρα μας. 800 φωτογραφικά έργα από γνωστούς και άγνωστους δημιουργούς, από 41 χώρες, έντυναν για 11 συνεχόμενες νύχτες τις προσόψεις 17 εμβληματικών κτιρίων, επαναπροσδιορίζοντας την έννοια της τέχνης σε δημόσιο χώρο (public art) και στέλνοντας παντού το μήνυμα ότι η Αθήνα ως ένας ζωντανός κανβάς ανήκει σε όλους. Κινούμενη στο ίδιο πλαίσιο εκδημοκρατισμού και συμμετοχικότητας αλλά με περισσότερο χιούμορ και παιγνιώδη διάθεση η ΑΛΑΣ βάζει πλώρη για την Κίνα, την μεγαλύτερη αγορά κινητής τηλεφωνίας και τεχνολογίας αιχμής. “Έχουμε χρέος να ομορφύνουμε τη ζωή των νέων κινέζων - των ανθρώπων που θα ορίζουν τον πλανήτη του αύριο”, λέει ο Γιάννης Σκουρογιάννης, ο επί 18 έτη καλλιτεχνικός διευθυντής της AΛΑΣ. “Κάθε βδομάδα και για έναν ολόκληρο χρόνο, θα ανεβάζουμε ένα καινούργιο επεισόδιο στα κινεζικά social media. Με αυτόν τον τρόπο, οι περιπέτειες των ηρώων μας θα κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Ως ενεργός δέκτης, πλέον, ο αναγνώστης θα συμμετέχει διαβάζοντας τη ΔΙΚΗ ΤΟΥ ιστορία κόμικς”, σημειώνει ο κ. Σκουρογιάννης, θυμίζοντας ποιες είναι οι πραγματικές δυνατότητες της ηλεκτρονικής μας εποχής. Αξιοποιώντας την πρόσφατη τάση εξωστρέφειας της Κίνας, την πλούσια κινέζικη κουλτούρα κόμικς και την αγάπη των κινέζων για την ελληνική φύση - το σημαντικότερο συγκριτικό πλεονέκτημα της χώρας μας - το ΤΑΞΙΔΙ σκοπεύει να φέρει πιο κοντά τους δύο πανάρχαιους πολιτισμούς, μέσα από μια νέα προσέγγιση του πάλαι ποτέ “Δρόμου του Μεταξιού”. Το ΤΑΞΙΔΙ διαδραματίζεται στη σύγχρονη εποχή και αφορά στη φιλία δύο νέων, ενός Κινέζου και ενός Κεφαλλονίτη, ενώ προσπαθούν να λύσουν ένα περιβαλλοντολογικό μυστήριο που ταλανίζει τα νησιά του Ιονίου. Μυθιστόρημα ενηλικίωσης αλλά και ντετέκτιβ στόρυ με στοιχεία φαντασίας, το ΤΑΞΙΔΙ αγγίζει οικουμενικά θέματα, όπως παγκοσμιοποίηση, διαφορετικότητα, άνθρωπος και περιβάλλον. Το σενάριο υπογράφει ο Γιάννης Σκουρογιάννης και την επιμέλεια ο interactive storyteller Yiming Niu. Οι έλληνες δημιουργοί comics που συνέβαλαν στα δοκιμαστικά, είναι η Δανάη Κηλαηδόνη (DaΝi), ο Μάνος Λαγουβάρδος, ο Στάθης Πετρόπουλος, η Αγγελική Σαλαμαλίκη και ο Πέτρος Χριστούλιας. Απευθυνόμενο σε ηλικίες εξοικειωμένες με τον κινηματογράφο και τα κόμικς, τα social media και τα video games, το ΤΑΞΙΔΙ θα αξιοποιεί και τις δυνατότητες που προσφέρει η τεχνολογία της Εικονικής Πραγματικότητας (VR). “Στα έξτρα επεισόδια VR, οι δύο ντετέκτιβ ήρωές μας βουτάνε στο βυθό για να εξιχνιάσουν το μυστήριο. Παράλληλα, στον δικό μας κόσμο, οι αναγνώστες θα φορούν μάσκες VR και, μέσω του κινητού τους, θα μπορούν να ταξιδεψουν, από όποιο σημείο βρίσκονται, στο μαγικό κόσμο του Μεσογειακού βυθού και στις ομορφιές της Ελλάδας. Κανείς δεν θα θέλει να επιστρέψει από αυτό το ταξίδι!”, δηλώνει ο Γιάννης Σκουρογιάννης, ευχαριστημένος από τη θετική ανταπόκριση του κινεζικού κοινού που συνάντησε στην πρόσφατη επίσκεψή του στη Κίνα. Το πρώτο από τα συνολικά 48 επεισόδια του ελληνικού κόμικ θα σαλπάρει για το ταξίδι του στο WeChat, τη μεγαλύτερη social media πλατφόρμα κινητής τηλεφώνιας στην Ασία, με 900 εκ. χρήστες, στις αρχές του 2018. Την έκδοση του πολυμεσικού κόμικ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΒΥΘΟ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ, που συμπίπτει με το Έτος Φιλίας Ελλάδας-Κίνας, υποστηρίζουν το Υπουργείο Πολιτισμού, το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού, η Πρεσβεία της Ελλάδος στο Πεκίνο, η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, ο Δήμος Κεφαλλονιάς, η PostScriptum και η Comicdom Press. Πηγή